Ziekenhuis aan de Stroom nam als eerste in de Benelux een interactieve reanimatiepop voor pasgeboren baby’s in gebruik. Met ‘Zaskia’ kunnen verpleegkundigen van de Neonatal Intensive Care Unit (NICU) en vroedvrouwen onder begeleiding van neonatologen voortaan realistisch levensreddende handelingen oefenen op pasgeborenen die onverwacht in de problemen komen. Dat kan een verschil maken als er nog geen daarvoor opgeleide arts in de buurt is. Ook de gynaecologen en kinderartsen van ZAS stappen in het opleidingsprogramma.
Bij ZAS worden jaarlijks achtduizend baby’s geboren. Dat is een op de zeven baby’s in Vlaanderen.
De nood aan realistische trainingen is groot. In België komt 1 op de 65 baby’s in de problemen tijdens de geboorte. Daarbij kan het lichaam bijvoorbeeld tijdelijk te weinig zuurstof krijgen. Als niet tijdig wordt ingegrepen, veroorzaakt zo’n zuurstoftekort schade aan de hersenen en andere organen en kan de baby zelfs overlijden. Die slechte start is niet altijd te voorzien.
Dr. Sophie Baré, neonatoloog bij ZAS: "Weten hoe je een baby kan helpen die onverwacht slecht start of het moeilijk heeft bij de geboorte, kan het verschil maken tussen leven en dood. Daarom oefenen onze teamleden met Zaskia belangrijke vaardigheden als het vrijmaken en bewaken van de luchtweg en het beademen van de baby. Daarnaast trainen we ook op het samenwerken en communiceren als team. Dit gebeurt met verschillende realistische scenario's: een ernstig zuurstoftekort, de onvoldoende ontplooiing van de longen, de inhalatie van de eerste ontlasting in de longen en een luchtlek van één of beide longen."
Opleidingspop reageert op handelingen
Tot nu toe oefenden zorgverleners met een ‘domme’ pop die niet reageerde op handelingen. Zaskia simuleert een voldragen baby van 39 weken en kan wenen en kreunen. Ze reageert op reanimatiepogingen, vertoont levensechte symptomen en kan geprogrammeerd worden met uiteenlopende noodscenario’s. Trainers sturen live parameters als het hartritme en de zuurstofsaturatie. De trainees lezen die gegevens af op een monitor. Bij een domme pop moet de trainer die informatie mondeling geven.
Realistische scenario’s voor verschillende complicaties
De pop kan uiteenlopende complicaties simuleren, van onvoldoende longontplooiing tot het inademen van de eerste ontlasting, een luchtlek of ademhalingsproblemen. De computer registreert alle handelingen. Na het geoefende scenario krijgen de zorgverleners gedetailleerde feedback, zodat ze hun vaardigheden kunnen verfijnen.
Omdat er niet altijd onmiddellijk een neonatoloog of kinderarts aanwezig is, leidt ZAS ook verpleegkundigen van de NICU, vroedvrouwen en gynaecologen intensief op met Zaskia. Dat omvat ook hartmassage. Doordat het hart van een pasgeborene zo groot is als een walnoot, moet elke handeling uiterst precies gebeuren.
De naam Zaskia is een knipoog naar ZAS (Ziekenhuis aan de Stroom). In de catalogus van de leverancier heet de pop Emily. De pop is ontwikkeld door Oostenrijkse neonatologen. Zaskia simuleert een baby van 39 weken, 3,4 kilogram en 51 centimeter. Ze heeft een realistische interne en uitwendige lichaamsbouw en levensecht haar.
De pop biedt veel mogelijkheden om scenario's zo realistisch mogelijk te laten verlopen.
- Geluid: wenen, kreunen
- Monitor die parameters toont
- Beluisteren van de ademhaling, buikgeluiden en het hart met de stethoscoop
- Controleren van een normale en zieke ademhaling en de bloedcirculatie
- Neurologie en beweging: aanpasbare pupillen, beweging van armen en benen
- Plaatsen van een infuus
- Reanimeren van de baby
- Luchtwegen: intuberen, beademingsmasker plaatsen
- Feedback over reanimatie en intubatie
- Programmeerbare scenario’s: stikken, stuipen, ...
