Een Belgische studie bevestigt dat RSV-preventie bij jonge baby's leidt tot 57 procent minder opnames op de intensieve zorg. De Belgische vereniging van pediaters (Belgian Academy of Pediatrics) moedigt ouders van baby's jonger dan zes maanden dan ook aan om hun kind te laten immuniseren tegen het virus. "Als we die groep kunnen bereiken, kan dat tot 20 procent minder ziekenhuisopnames leiden", vertelde pediater Marc Raes (Jessa Ziekenhuis Hasselt en UZ Leuven) donderdag tijdens een persconferentie van farmabedrijf Sanofi, de ontwikkelaar van een RSV-antistof.

Terwijl de herfst voor de deur staat, kondigt ook een nieuw RSV-seizoen zich aan. RSV is een respiratoir virus dat de luchtwegen vernauwt. Het kan leiden tot een milde verkoudheid, maar ook tot pneumonie, bronchitis of ernstige ademhalingsproblemen. Elke baby, hoe gezond ook, kan erdoor getroffen worden. "Hoe nauwer de luchtwegen, hoe groter de impact. En jonge kinderen hebben nu eenmaal erg nauwe luchtwegen", legt professor Raes uit.
Tegen de leeftijd van twee jaar heeft bijna elk kind een RSV-infectie doorstaan. In België worden jaarlijks meer dan 10.000 kinderen jonger dan vijf jaar opgenomen met een RSV-infectie. Zowat 400 baby's belanden zelfs op de intensieve zorg. Het virus is erg besmettelijk en het is onvoorspelbaar of een kind met een ernstige vorm van RSV zal kampen. Bovendien wijst professor Raes op een recente studie die bevestigt dat wie op jonge leeftijd ernstig ziek wordt door RSV, op latere leeftijd meer kans heeft om astmatische syndromen te ontwikkelen. "Om al dat leed te voorkomen en de druk op de zorg te verlichten, is preventie cruciaal", klinkt het.
Die preventie moet er nu komen. Sinds 2024 is er een eenmalige prik die alle baby's in hun eerste RSV-seizoen (meestal tussen oktober en februari) kunnen krijgen en die ook wordt terugbetaald. Die prik beschermt vervolgens vijf tot zes maanden. "We moeten immuniseren voordat het seizoen écht begint", zegt huisarts Françoise Mambourg. Daarbij is het vooral belangrijk om de ouders te bereiken van baby's die na het vorige RSV-seizoen zijn geboren. "Alle baby's die tussen 16 maart en nu geboren zijn, hebben niet automatisch een immunisatie aangeboden gekregen", aldus Raes. Aangezien de antistoffen het meest efficiënt zijn tijdens de eerste vijf à zes maanden, heeft het weinig zin om ze in maart - na de piek - toe te dienen. "Als we die groep kunnen bereiken, dalen de ziekenhuisopnames mogelijk met nog eens 20 procent. We moeten dus informeren, informeren en informeren", zegt hij.
Daarnaast bestaat er een vaccin voor zwangere vrouwen, waarbij de moeder via de placenta antistoffen kan doorgeven aan de baby. De timing van die prik is wel niet evident: "De baby moet dan geboren worden tussen oktober en februari. Als de prik te dicht bij het einde van de zwangerschap wordt gegeven, heeft hij weinig effect", legt dokter Mambourg uit.
Uit een studie blijkt dat de preventiecampagne van 2024-2025 alvast haar vruchten afwierp. De Belgische onderzoekers vergeleken die periode, waarbij voor het eerst grootschalig het antilichaam Beyfortus werd toegediend aan zuigelingen, met het RSV-seizoen daarvóór. Wat blijkt? Het aantal ziekenhuisopnames voor RSV bij kinderen jonger dan vijf jaar daalde met 39 procent, terwijl het aantal opnames op de pediatrische intensieve zorg met 57 procent afnam. De daling is nog meer uitgesproken bij baby's jonger dan zes maanden: dankzij de immunisatie waren er 66 procent minder ziekenhuisopnames. Wanneer de kinderen toch in het ziekenhuis belandden, waren ze over het algemeen minder ziek.
Door ouders op tijd te informeren en vooral baby's te bereiken die vanaf 16 maart geboren zijn, kan de impact van RSV verder teruggedrongen worden. "Elke extra beschermde baby betekent minder ademhalingsondersteuning, minder voedingsproblemen en kortere ziekenhuisverblijven. Voor gezinnen betekent dat minder ongerustheid, en voor onze ziekenhuizen een belangrijke verlichting tijdens de drukste wintermaanden", besluit Raes.

Lees ook: RSV-antistoffen gelinkt aan minder zware pneumokokkeninfecties bij kinderen